Gỗ óc chó có mấy loại? So sánh các dòng gỗ óc chó trên thị trường

1. Gỗ óc chó có mấy loại?

Trong ngành công nghiệp chế biến gỗ, gỗ óc chó (Walnut) thường được phân loại theo 2 tiêu chí chính: Theo phẩm cấp (chất lượng phôi) và Theo nguồn gốc địa lý.

Đối với người tiêu dùng cuối, việc phân loại theo nguồn gốc địa lý là quan trọng và dễ hình dung nhất. Yếu tố thổ nhưỡng, khí hậu quyết định đến 90% màu sắc, hệ vân và độ bền vật lý của gỗ. Dựa trên tiêu chí này, thị trường Việt Nam hiện nay lưu hành 4 loại gỗ óc chó chính:

1.    Gỗ óc chó Bắc Mỹ (Black Walnut) - Tiêu chuẩn vàng.

2.    Gỗ óc chó Nam Mỹ.

3.    Gỗ óc chó Nam Phi.

4.    Gỗ óc chó Việt Nam (Gỗ óc chó rừng/cây lấy hạt).

Dưới đây, chúng ta sẽ đi sâu vào phân tích đặc tính của từng loại.

2. Gỗ óc chó Bắc Mỹ (Black Walnut) - "Vị vua" không ngai của thế giới mỹ mộc

Mặc dù chủ đề chính là so sánh các dòng Nam Phi, Nam Mỹ và Việt Nam, nhưng chúng ta BẮT BUỘC phải lấy gỗ óc chó Bắc Mỹ làm hệ quy chiếu chuẩn mực. Bởi lẽ, khi nhắc đến [nội thất gỗ óc chó cao cấp] (Trỏ link Bài Trụ Cột 1), trên thế giới mặc định đó là dòng Black Walnut khai thác tại Bắc Mỹ.

2.1. Nguồn gốc và quy trình xử lý

Sinh trưởng trong những khu rừng lá rộng tại khu vực Trung Tây Hoa Kỳ và Canada, nơi có khí hậu ôn đới khắc nghiệt với mùa đông lạnh giá, cây óc chó Bắc Mỹ phát triển rất chậm. Quá trình sinh trưởng chậm chạp này giúp các dải dác gỗ và tâm gỗ hình thành với mật độ sợi gỗ cực kỳ đặc, đanh chắc.

Sau khi khai thác, gỗ óc chó Bắc Mỹ phải trải qua quy trình tẩm sấy qua lò (Kiln-dried) và sấy tự nhiên (Air-dried) cực kỳ khắt khe theo tiêu chuẩn của Hiệp hội Gỗ cứng Quốc gia Hoa Kỳ (NHLA) trước khi xuất khẩu.

2.2. Đặc điểm nhận diện

●     Màu sắc: Tâm gỗ có màu nâu socola đậm đà, đôi khi ánh lên dải màu đỏ tía hoặc sậm đen cực kỳ sang trọng. Dát gỗ có màu vàng nhạt hoặc xám kem.

●     Vân gỗ: Là loại duy nhất sở hữu hệ vân biến ảo khôn lường. Không chỉ có vân thẳng, nó còn có vân cuộn xoáy (curly), vân lượn sóng, và đặc biệt là các đốm nu (burl) hình thành từ các vết cắt/thương tích của cây.

●     Chất lượng: Độ cứng thang Janka đạt 1010 lbf, cực kỳ ổn định, gần như triệt tiêu hoàn toàn tình trạng co ngót, cong vênh và mối mọt.

3. Gỗ óc chó Nam Mỹ - Giải pháp thay thế ở phân khúc tầm trung

Xếp sau Bắc Mỹ về mặt chất lượng và độ nổi tiếng là dòng gỗ óc chó Nam Mỹ. Loại gỗ này được khai thác chủ yếu ở các quốc gia như Peru, Colombia, Venezuela hay Argentina.

3.1. Đánh giá chất lượng và thẩm mỹ

Môi trường nhiệt đới gió mùa ẩm tại Nam Mỹ khiến cây óc chó sinh trưởng nhanh hơn. Do đó, đặc tính vật lý của gỗ Nam Mỹ không thể sánh bằng Bắc Mỹ:

●     Mật độ gỗ: Gỗ Nam Mỹ nhẹ hơn, xốp hơn và mềm hơn. Độ cứng kém hơn dẫn đến khả năng chịu lực va đập dĩ nhiên không bằng dòng Black Walnut.

●     Màu sắc: Tâm gỗ Nam Mỹ thường có màu nâu nhạt hơn, hơi ngả sang tông vàng hoặc nâu đỏ, thiếu đi chiều sâu và sự trầm ấm của sắc "socola" đặc trưng.

●     Vân gỗ: [Màu sắc và vân gỗ óc chó] (Trỏ link bài 3) Nam Mỹ khá đơn điệu. Đa phần là vân thẳng, mờ nhạt, rất hiếm hoặc gần như không có các hệ vân cuộn xoáy hay đốm nu nghệ thuật.

3.2. Ưu điểm và tính ứng dụng

Ưu điểm lớn nhất của gỗ óc chó Nam Mỹ là giá thành. So với hàng nhập khẩu Bắc Mỹ, [giá phôi gỗ óc chó] (Trỏ link bài 6) Nam Mỹ rẻ hơn khá nhiều (thường rẻ hơn từ 30-40%). Nếu bạn yêu thích màu sắc na ná gỗ óc chó nhưng ngân sách có hạn, và không quá khắt khe về độ bền bỉ hay tính độc bản của vân gỗ, thì đây là một lựa chọn có thể cân nhắc.

4. Gỗ óc chó Nam Phi - Lựa chọn giá rẻ nhưng ẩn chứa rủi ro

Một vài năm trở lại đây, thị trường rộ lên các sản phẩm nội thất "gỗ óc chó Nam Phi" với mức giá rẻ giật mình (chỉ ngang bằng gỗ sồi hay gỗ xoan đào). Vậy thực hư loại gỗ này là gì?

4.1. Bản chất của gỗ óc chó Nam Phi

Thực tế, các chuyên gia mộc chỉ ra rằng: Cây óc chó (Walnut) không phải là loài thực vật bản địa và rất khó phát triển ở khu vực Nam Phi (ngoại trừ một số vùng trồng quy mô cực nhỏ không đủ khai thác thương mại).

Hầu hết những loại gỗ được gắn mác "Óc chó Nam Phi" trên thị trường hiện nay thực chất là một số dòng gỗ tạp, gỗ rừng trồng sinh trưởng ngắn ngày ở châu Phi (như gỗ Ovangkol, hay một số dòng gỗ keo Nam Phi) được tẩm hóa chất, tẩy màu và sơn giả màu óc chó.

4.2. Đặc điểm và những hệ lụy khi sử dụng

●     Màu sắc & Vân gỗ: Do là gỗ sơn giả màu, màu sắc của chúng thường có độ "dại", bẹt màu, không có sự chuyển tia tự nhiên giữa các thớ gỗ. Vân gỗ chủ yếu là vân thẳng thô, to, không sắc nét.

●     Chất lượng cốt gỗ: Cốt gỗ rất xốp, nhẹ, khả năng ngậm nước cao.

●     Rủi ro: Vì không được tẩm sấy theo tiêu chuẩn quốc tế và cốt gỗ kém, nội thất "óc chó Nam Phi" rất dễ bị nứt nẻ, cong vênh khi gặp thời tiết nồm ẩm tại Việt Nam. Lớp sơn giả màu sẽ bong tróc, phai màu chỉ sau 1-2 năm sử dụng, làm mất hoàn toàn thẩm mỹ của không gian sống.

5. Gỗ óc chó Việt Nam - Sự thật về loại "gỗ rừng" nội địa

Nhiều khách hàng thắc mắc: "Việt Nam có rừng, vậy có gỗ óc chó tự nhiên của Việt Nam không?". Câu trả lời là CÓ, cây óc chó có mọc tại Việt Nam, chủ yếu ở các vùng núi phía Bắc như Lạng Sơn, Cao Bằng, Hà Giang. Tuy nhiên, chúng không được dùng để làm nội thất cao cấp.

5.1. Sự khác biệt giữa cây lấy gỗ và cây lấy hạt

Cây óc chó trồng tại Việt Nam (và một số nước châu Á) thuộc giống Juglans regia - tức là cây chuyên trồng để thu hoạch hạt (quả óc chó) ăn lấy dinh dưỡng. Đặc tính của cây lấy hạt là phân cành rất thấp, thân cây ngắn, tán lá rộng để đón nắng tạo quả.

Ngược lại, cây lấy gỗ ở Bắc Mỹ là giống thân thẳng tắp, cao hàng chục mét, tập trung dinh dưỡng nuôi thân.

5.2. Phẩm chất yếu kém của phôi gỗ Việt Nam

Khi cây óc chó Việt Nam già cỗi và không còn năng suất ra quả, người dân mới đốn hạ để lấy gỗ. Phẩm chất của loại gỗ này bị đánh giá rất thấp:

●     Gỗ xốp, mềm, rất nhẹ: Do không sinh trưởng trong môi trường khí hậu khắc nghiệt.

●     Chống mối mọt cực kém: Hàm lượng Tannin trong tâm gỗ thấp, gỗ ngọt nên rất dễ bị mối mọt, sâu bọ tấn công rỗng ruột.

●     Thẩm mỹ: Màu nhạt, hơi ngả vàng xanh, vân gỗ cực kỳ mờ nhạt và lộn xộn, không có giá trị thẩm mỹ cao.

●     Công nghệ xử lý: Việt Nam hiện chưa có quy trình công nghệ tẩm sấy lò hơi tiêu chuẩn cho loại gỗ này, nên khi xẻ ván làm nội thất, tỷ lệ cong vênh, vỡ nứt lên tới 80%. Do đó, loại gỗ này chỉ được dùng làm ván ép rẽ tiền hoặc củi đun, tuyệt đối không đủ tiêu chuẩn đưa vào xưởng mộc.

6. Bảng so sánh tổng quan 4 loại gỗ óc chó trên thị trường

Để quý khách hàng dễ dàng hình dung và có cái nhìn tổng quan nhất, Nội thất Huy Hoàng đã lập bảng so sánh chi tiết dưới đây:

7. Chuyên gia giải đáp: Nên chọn loại gỗ óc chó nào để làm nội thất?

Đến đây, hẳn bạn đã có câu trả lời rõ ràng cho câu hỏi gỗ óc chó có mấy loại và sự chênh lệch chất lượng giữa chúng. Vậy dưới góc độ chuyên gia, bạn nên chọn loại nào?

1. Hãy là người tiêu dùng thông thái

Nếu bạn muốn kiến tạo một không gian sống thực sự đẳng cấp, tôn vinh vị thế gia chủ và lưu giữ vẻ đẹp trường tồn qua nhiều thế hệ, Gỗ óc chó Bắc Mỹ (Black Walnut chuẩn FAS) là sự lựa chọn DUY NHẤT và XỨNG ĐÁNG NHẤT. Sự hoàn mỹ về vân gỗ và sự bền bỉ bất chấp thời gian của nó là điều không một loại gỗ Nam Mỹ hay Nam Phi nào có thể giả mạo được.

Nếu ngân sách chưa cho phép, chúng tôi khuyên bạn nên chuyển hướng sang sử dụng các loại gỗ tự nhiên khác (như Gỗ Sồi, Gỗ Gõ đỏ) thay vì dùng hàng "giả danh" Nam Phi hay Nam Mỹ kém chất lượng. Việc sử dụng gỗ kém chất lượng không chỉ làm giảm giá trị ngôi nhà mà còn khiến bạn tốn kém nhiều chi phí bảo trì, thay mới sau này.

2. Cảnh giác với chiêu trò "Treo đầu dê bán thịt chó"

Sự tinh vi của các xưởng mộc kém uy tín hiện nay nằm ở chỗ: Họ nhập khẩu [giá phôi gỗ óc chó] (Trỏ link bài 6) Nam Mỹ, Nam Phi loại 2C, 3C cực rẻ, sau đó tẩm màu, vẽ vân và gắn mác "Gỗ óc chó nhập Mỹ chuẩn FAS" để bán với giá trên trời.

Để tránh sập bẫy, cách tốt nhất là yêu cầu đơn vị thi công xuất trình các giấy tờ hải quan nhập khẩu (Packing List, CO, CQ), đồng thời tới trực tiếp xưởng sản xuất để kiểm tra phôi gỗ mộc trước khi lên màu sơn. [Cách nhận biết gỗ óc chó] (Trỏ link bài 3) thật - giả thông qua mắt thường và trải nghiệm thực tế là kỹ năng vô cùng quan trọng mà chúng tôi sẽ chia sẻ ở bài viết kế tiếp.

Thông qua bài viết chuyên sâu này, hy vọng quý độc giả đã nắm rõ "gỗ óc chó có mấy loại" và sự khác biệt một trời một vực giữa Gỗ óc chó Bắc Mỹ với các dòng Nam Phi, Nam Mỹ hay Việt Nam. Sự chênh lệch về giá cả luôn đi kèm với chất lượng và đẳng cấp mang lại.

Tại Nội thất Huy Hoàng, chúng tôi kiên định với triết lý "Chỉ làm những gì tốt nhất". Chúng tôi cam kết 100% các dự án [thiết kế thi công nội thất gỗ óc chó] (Trỏ link bài Trụ cột 1) đều sử dụng vật liệu nhập khẩu trực tiếp từ Bắc Mỹ, chuẩn FAS khắt khe nhất, mang đến cho không gian sống của giới thượng lưu những kiệt tác độc bản, bất chấp sự tàn phá của thời gian.